GR Euregio Rijn-Maas-Noord (ERMN) - E. Governance van de samenleving

From Dashboard samenwerking Venlo

GR Euregio Rijn-Maas-Noord (ERMN)
E. Governance van de samenleving


Vorm van de samenwerking
Er is sprake van een gemeenschappelijk openbaar lichaam  (BBV-categorie: Gemeenschappelijke regeling)

TOELICHTING

Samenwerken via een gemeenschappelijke regeling (Wet gemeenschappelijke regeling)

Er zijn verschillende soorten gemeenschappelijke regelingen:

  • Een gemeenschappelijk openbaar lichaam is de zwaarste gemeenschappelijke regeling en heeft de status van een rechtspersoon. Deze vorm bestaat uit drie bestuursorganen: Algemeen Bestuur, Dagelijks Bestuur en voorzitter. Deelnemers kunnen taken en bevoegdheden aan het openbaar lichaam overdragen. Dit is een veel voorkomende vorm van publiekrechtelijke samenwerking.
  • Een gemeenschappelijk orgaan heeft een dagelijks bestuur en beschikt niet over rechtspersoonlijkheid. Overdragen van bevoegdheden is beperkt mogelijk en de samenwerking kan geen personeel in dienst nemen. Deze samenwerking wordt vooral ingezet als overlegorgaan.
  • Een centrumgemeente oefent taken en bevoegdheden uit voor andere gemeenten. Deze samenwerking heeft geen eigen bestuur.
  • Een bedrijfsvoeringsorganisatie wordt opgericht voor de behartiging van bedrijfsvoerings- of uitvoeringstaken. Deze vorm kent alleen een enkelvoudig bestuur: het dagelijks bestuur.
  • Een regeling zonder meer is de lichtste vorm zonder overdracht van taken of bevoegdheden. Alleen afspraken worden vastgelegd – meestal zonder juridische binding – onder noemers zoals een ‘overheidsconvenant’ of ‘bestuursakkoord’.

Samenwerken via een subsidierelatie

Subsidie is een bijzondere vorm van samenwerking. Deze valt niet onder de Wet gemeenschappelijke regeling maar de Algemene wet bestuursrecht. Onder subsidie wordt ingevolge artikel 4:21 lid 1 van de Awb verstaan: (1) de aanspraak op financiële middelen, (2) door een bestuursorgaan verstrekt (3) met het oog op bepaalde activiteiten van de aanvrager, (4) anders dan als betaling voor aan het bestuursorgaan geleverde goederen of diensten. Er zijn globaal twee varianten:

  • Niet afdwingbare subsidie: de subsidieontvanger krijgt een voorlopige aanspraak op middelen. Indien de ontvanger zich niet houdt aan bepaalde verplichtingen kan de gemeente de verleende subsidie lager of nihil vast stellen en betaalde voorschotten terugvorderen (art 4:21 Awb).
  • Afdwingbare subsidie: de gemeente kan ten behoeve van bijzondere belangen een prestatieplicht opleggen om de gesubsidieerde activiteiten daadwerkelijk uit te voeren door middel van een ‘uitvoeringsovereenkomst’ (art 4:36 Awb). Om die reden kan tevens sprake zijn van een ‘overheidsopdracht’.
.
Overdracht van publieke taken of bevoegdheden?
TOELICHTING

Delegatie

Delegatie en overdracht van bestuursbevoegdheden en regelgevende bevoegdheden vindt plaats door delegatie als bedoeld in artikel 10:13 Algemene wet bestuursrecht (Awb). Voor delegatie is een wettelijke grondslag vereist (artikel 10:15 Awb). Voor delegatie aan de bestuursorganen van een gemeentelijk gemeenschappelijk openbaar lichaam vormt artikel 30 lid 1 Wgr die wettelijke grondslag. Bij delegatie wordt niet alleen de bevoegdheid overgedragen maar komt de verantwoordelijkheid ook volledig bij de organen van het gemeenschappelijk openbaar lichaam te liggen. De overgedragen bevoegdheid wordt door het bestuur van het gemeenschappelijk openbaar lichaam zelfstandig en uit eigen naam uitgeoefend.

Mandaat

Mandaat als bedoeld in artikel 10:1 Algemene wet bestuursrecht (Awb) is de bevoegdheid om in naam van een ander te handelen en besluiten te nemen, maar zonder de daarbij horende verantwoordelijkheid. Bij mandateren worden geen bevoegdheden overgedragen. De mandaatgever blijft zelf bevoegd. Delegeren daarentegen betekent wel het overdragen van bevoegdheden, inclusief de verantwoordelijkheid. Een mandaatgever blijft bevoegd de gemandateerde bevoegdheid zelf te hanteren.

Delegatie of mandaat van taken/ bevoegdheden, welke?

nee

Vertegenwoordiging in bestuursorganen
Orgaan Burgemeester Wethouders Raadsleden Ambtelijk


Algemene ledenvergadering (ALV) A. Scholten Smeets, Boom, Schatorjé, Verhaegh, Pollux.


Dagelijks Bestuur (DB) A. Scholten


INTERREG-commissie J. Smeets
Zeggenschap
Orgaan
Aantal stemmen voor de gemeente
Totaal aantal
Eventuele toelichting
TOELICHTING

Denk bijvoorbeeld aan:

  • Eén stem per deelnemer – ‘one man, one vote’ (gelijkheidsbeginsel).
  • Aantal stemmen naar bijvoorbeeld het aantal inwoners of de omvang van de financiële bijdrage (proportionaliteitsbeginsel, gewogen stem).
  • Stemmen op basis van consensus (consensusbeginsel).
  • Een combinatie van bovenstaande.
  • Of iets anders....
Algemene ledenvergadering (ALV) of Ledenraad
6
83
voor zover bekend heeft er sinds de oprichting in 1978 nog nooit een hoofdelijke stemming plaatsgevonden, besluitvorming heeft altijd plaatsgevonden op basis van consensus. De burgemeesters van Venlo en Krefeld vervullen ieder steeds voor twee jaar het voorzitterschap van de ALV (en het AB). Burgemeester Scholten was voorzitter van de ledenvergadering in 2019 en 2020 ('Präsident'). Momenteel wordt de functie bekleed door Oberbürgermeister Meyer van Krefeld.
Dagelijks Bestuur (DB)
1
10
De burgemeesters van de grote steden in de euregio Venlo en Krefeld, Roermond en Mönchengladbach vervullen ieder steeds voor twee jaar het voorzitterschap van het AB. Burgemeester Scholten was in 2019 en 2020 de voorzitter van de het Dagelijks Bestuur ('Vorstandsvorsitzender'). Momenteel wordt de functie bekleed door Oberbürgermeister Meyer van Krefeld. In de afgelopen jaren is het voorzitterschap steeds gewisseld tussen Krefeld en Venlo (sinds 2015)
Bestuurscommissie
1
afhankelijk van het aantal commissieleden
De euregio heeft 6 vakcommissies in het leven geroepen. Ieder euregiolid heeft het recht een afgevaardigde per commissie te benoemen. De commissies zijn:


•Commissie openbare orde, veiligheid en gezondheid •Commissie ruimtelijke orde, infrastructuur, mobiliteit, milieu en energie •Commissie economie en toerisme •Commissie werkgelegenheid en opleiding •Commissie sociale zaken, cultuur en sport. •INTERREG-commissie (deze commissie neemt besluiten en geeft adviezen over INTERREG-aanvragen.

Namens Venlo hebben wethouders zitting in deze commissies. Deze commissies hebben onder andere de rol van advies voor het dagelijks bestuur en de algemene ledenvergadering
Rol-, taak- en bevoegdheidsverdeling
TOELICHTING

Wie doet wat? In een samenwerking kunnen allerlei rollen en taken verdeeld worden. Er zijn bijvoorbeeld financiers, uitvoerders, kennisleveranciers, een regisseur et cetera.

Bij een Centrumgemeenteconstructie kunnen deelnemende gemeenten allerlei taken onder brengen bij de centrumgemeente, die in opdracht van de andere gemeenten deze taken uitvoert. Daartoe verlenen de deelnemende gemeenten mandaat aan de centrumgemeente.

De samenwerkende partners proberen door hun inzet en enthousiasme de grensoverschrijdende samenwerking op diverse beleidsterreinen te stimuleren.

Afspraken, procedures en instrumenten
TOELICHTING

Denk aan:

  • Tussentijdse evaluatie en monitoring.
  • Organiseren van werkbezoeken
  • Aanstellen van rapporteurs binnen de raad voor deze samenwerking.
  • Aanstellen van een bestuurlijke regisseur in het college.
  • Organiseren van gezamenlijke invloed pogingen met raden van andere gemeenten – zoals bij het afstemmen van zienswijzen.
  • Borging van de gemeentelijke eigenaarspositie.
  • Afspraken over informatievoorziening.
  • Onafhankelijk toezicht

Nee

Mogelijkheden en (financiële) consequenties voor beëindiging of uittreding

De leden zijn gerechtigd met inachtneming van een opzegtermijn van drie jaar uit het openbaar lichaam uit te treden. Tot dat moment moeten ze aan alle verplichtingen jegens het samenwerkingsverband blijven voldoen evenals aan de verplichtingen die ze zijn aangegaan in de projecten waarin wordt deelgenomen.